Kuyumcu e-Fatura programı.
Özel matrahı sistem hesaplasın.
Altın satışında fatura, sıradan bir perakende faturası gibi kesilmez. Saf altın bedeli KDV'den istisnadır; KDV yalnız işçilik ve kâr payı üzerinden, yani özel matrah üzerinden hesaplanır. Bu hesap elle yapıldığında hem zaman alır hem de günün has fiyatı değiştikçe hata payı büyür. KuyumHub satış anında gram has değerini ve günün fiyatını kullanarak matrahı otomatik çıkarır; belge, mağazanın kendi GİB entegratörü üzerinden e-Fatura veya e-Arşiv olarak düzenlenir. Ayar, milyem ve işçilik satırları faturada ayrı ayrı görünür.
Zorunluluk sınırlarını ve mevzuatı mı arıyorsunuz? Kuyumcuda e-Fatura zorunluluğu rehberi.
Özel matrah dört adımda.
1. Saf altın gramını bul
Gram has = toplam gram × milyem ÷ 1000. Örnek: 10 gram 22 ayar (916 milyem) bilezikte 9,16 gram has vardır.
2. Günün has fiyatıyla çarp
Gram has değeri işlem anındaki gram has altın fiyatıyla çarpılır. Çıkan tutar KDV'den istisna olan saf altın bedelidir.
3. Matrahı çıkar
KDV matrahı = satış fiyatı − saf altın bedeli. Geriye kalan tutar işçilik ve kâr payıdır.
4. KDV'yi uygula, belgeyi kes
Matrah üzerinden KDV hesaplanır; e-Fatura veya e-Arşiv belgesi özel matrah satırlarıyla düzenlenir.
Faturada kuyumcunun dili.
Otomatik özel matrah
Has bedeli satış anında hesaplanır, matrah kendiliğinden çıkar. Hesap makinesi ve elle düzeltme biter.
Ayar, milyem, işçilik satırı
Fatura satırında ürünün ayarı, gramı, milyemi ve işçilik payı ayrı görünür; müşteri ne için ödediğini okur.
e-Fatura ve e-Arşiv
Mükellef olan alıcıya e-Fatura, olmayana e-Arşiv düzenlenir. Belge tipi alıcıya göre seçilir.
Kendi entegratörünüzle
KuyumHub entegratör satmaz; mağazanın hâlihazırda çalıştığı GİB entegratörüyle çalışır.
Banka hareketiyle bağ
Kesilen faturanın karşılığı olan tahsilat banka listesinde eşleştirilir; faturası kesilmemiş tahsilat ayrı listede durur.
Gider pusulası zinciri
Müşteriden alınan altın gider pusulasıyla kayda girer, satışta özel matrah zinciri bu kayıttan beslenir.
Altın faturası nasıl kesilir?
Hesap doğru olsa bile belge yanlış biçimlenirse sorun çıkar. Altın satışında fatura tek satır değil iki satır olarak kurulur, çünkü aynı belgede KDV dışı ve KDV'li iki tutar vardır.
| Satır 1 | Külçe / has altın bedeli | KDV %0 · altın faturası istisna kodu 805 · dayanak 3065 s. KDV Kanunu md. 23/e |
| Satır 2 | İşçilik ve kâr farkı | KDV %20 · özel matrah tutarı üzerinden |
Has bedeli faturadan silinmez; ayrı bir satır olarak, KDV'si sıfır ve istisna koduyla yazılır. KDV yalnız ikinci satıra uygulanır. Bu ayrım hem matrahı doğru gösterir hem de denetimde has bedelinin nasıl hesaplandığını belgeler. Matrahtan düşülen has bedeli, satış günündeki Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası fiyatından hesaplanır ve kullanılan fiyat ile saat kayıtta durur.
Örnek: 10 gram 22 ayar bilezik, satış 50.000 TL
- Gram has: 10 × 916 ÷ 1000 = 9,16 gram
- Günün gram has fiyatı 4.500 TL varsayımıyla saf altın bedeli: 9,16 × 4.500 = 41.220 TL (istisna)
- KDV matrahı: 50.000 − 41.220 = 8.780 TL
- KDV: 8.780 × 0,20 = 1.756 TL
- Faturada: Satır 1 41.220 TL / KDV %0 / kod 805 · Satır 2 8.780 TL / KDV %20
Gram has fiyatı örnek amaçlıdır; kendi hesabınızda o günkü borsa fiyatını kullanın. Ayrıntılı KDV anlatımı: kuyumcuda KDV oranı 2026.
e-Fatura mı, e-Arşiv mi? Alıcıya göre belge seçimi
Aynı satış, alıcının kim olduğuna göre iki farklı belge tipiyle gider. Bu seçim mağazanın tercihi değil, alıcının mükellefiyet durumunun sonucudur:
| Nihai tüketici | Vergi kimlik numarası yok | e-Arşiv fatura düzenlenir |
| Vergi mükellefi | Kurumsal alıcı, toptancı, atölye | Ticari e-Fatura düzenlenir |
KuyumHub belge tipini alıcı kaydından otomatik seçer; yanlış profille belge düzenlenmesini önler. Belge, mağazanın kendi GİB entegratörü üzerinden gider — KuyumHub entegratör satmaz, mevcut entegratörünüzle çalışır.
Farklı satış tiplerinde fatura nasıl değişir?
| Külçe / gram has altın | İşçiliksiz saf altın teslimi | Tamamen istisna — KDV doğmaz (KDVK md. 17/4-g) |
| Ziynet ve sikke altın | Bilezik, yüzük, kolye, çeyrek, tam | Özel matrah — iki satırlı fatura, has bedeli düşülür |
| Pırlantalı / taşlı ürün | Altın + değerli taş | Karma — yalnız altın grameji istisna, taşın değeri matrahta kalır |
| Gümüş, bijuteri, saat | İstisna kapsamı dışında | Tam matrah — %20, tek satır |
| Taklas (eski altın karşılığı) | İki ayrı işlem sayılır | Alım gider pusulasıyla belgelenir, yeni satış kendi özel matrahıyla faturalanır |
| İade / değişim | Müşteri ürünü geri getirir | İade faturası kesilir; KDV iade matrahı üzerinden negatif kayıtla işlenir |
Müşteriden altın alımı ayrı bir belge zinciridir: alım gider pusulasıyla kayda girer (213 s. 7 gün kuralı) ve satıştaki özel matrah zinciri bu kayıttan beslenir. Ayrıntı: kuyumcu gider pusulası programı.
Nerede hata yapılıyor.
"Altında KDV yok" yanlış bir özettir. KDV vardır; istisna olan yalnız saf altın bedelidir. İşçilik ve kâr payı üzerinden KDV hesaplanır. Bu ayrım yapılmadan kesilen fatura, hem müşteriye yanlış tutar gösterir hem de beyanda sorun çıkarır.
Has fiyatı işlem anındaki fiyattır. Gün içinde fiyat değiştiğinde sabah hesaplanan matrah öğleden sonra geçerli olmaz. Sistem üzerinden hesaplandığında kullanılan fiyat ve saat kayıtta durur; sonradan kontrol edilebilir.
Külçe ve gram altın satışı ile ziynet satışı aynı değildir. Has altın satışında işçilik payı yoktur veya çok düşüktür; ziynet üründe işçilik matrahın ana kalemidir. Ürün kartındaki gram başı ve toplam işçilik doğru girildiğinde matrah da doğru çıkar.
Belgeyi geciktirmek ayrı bir sorundur. Nakit tahsilatta 30.000 TL sınırı, müşteriden altın alımında gider pusulası için 7 günlük süre işler. KuyumHub her ikisini de satış ekranında hatırlatır; ayrıntısı e-Fatura rehberinde ve KDV yazısında.
Sık sorulan sorular.
Altın satışında e-Fatura nasıl kesilir?
Saf altın bedeli KDV'den istisnadır. Önce gram has hesaplanır (gram × milyem ÷ 1000), günün gram has fiyatıyla çarpılır ve satış fiyatından düşülür. Kalan tutar, yani işçilik ve kâr payı, özel matrah olarak KDV'ye tabidir. Belge e-Fatura veya e-Arşiv olarak düzenlenir.
Özel matrah formülü nedir?
KDV matrahı = satış fiyatı − (saf altın gramı × günün gram has fiyatı). Pırlanta ve değerli taşlar matraha dahildir; istisna yalnız altın içindir.
Kuyumcuda KDV oranı kaçtır?
Genel oran yüzde 20'dir, ancak saf altın değeri istisna olduğu için KDV yalnız özel matrah üzerinden alınır. Has altın (külçe, gram) satışı tamamen istisnadır.
KuyumHub entegratör mü?
Hayır. KuyumHub GİB entegratörü satmaz; mağazanın hâlihazırda çalıştığı entegratörle çalışır ve matrah hesabını, belge satırlarını hazırlar.
e-Fatura mı e-Arşiv mi kesilecek?
Alıcı e-Fatura mükellefiyse e-Fatura, değilse e-Arşiv düzenlenir. KuyumHub belge tipini alıcıya göre seçer.
Faturada ayar ve işçilik görünüyor mu?
Evet. Ürünün ayarı, gramı, milyemi ve işçilik payı fatura satırında ayrı ayrı yer alır.
Kuyumcu fatura programı hangisi? Ne yapabilmeli?
Kuyumcuda fatura programının sıradan bir perakende faturasından farkı, altın satışında özel matrahı hesaplayabilmesidir. Programın yapması gerekenler: ürünün gram has karşılığını milyemden hesaplamak, satış anındaki Borsa İstanbul gram has fiyatını kullanmak, matrahı otomatik çıkarmak, faturayı iki satırlı kurmak (has bedeli KDV %0 ve altın faturası istisna kodu 805, işçilik ve kâr %20), alıcının mükellef olup olmamasına göre e-Fatura veya e-Arşiv seçmek ve kullanılan fiyat ile saati kayıtta tutmak. KuyumHub bunların tamamını satış anında yapar ve belgeyi mağazanın kendi GİB entegratörü üzerinden gönderir.
Altın faturası nasıl kesilir?
Fatura iki satır olarak kurulur. Birinci satırda külçe veya has altın bedeli yazılır: KDV %0 ve altın faturası istisna kodu 805 ile (dayanak 3065 sayılı KDV Kanunu md. 23/e). İkinci satırda işçilik ve kâr farkı yazılır: %20 KDV ile. Has bedeli faturadan silinmez, ayrı satır olarak kalır. Örnek: 10 gram 22 ayar bilezik 50.000 TL'ye satıldığında ve gram has fiyatı 4.500 TL iken saf altın bedeli 41.220 TL, KDV matrahı 8.780 TL, KDV 1.756 TL olur.
Kuyumcuda e-Arşiv fatura ne zaman kesilir?
Alıcının vergi kimlik numarası yoksa, yani nihai tüketiciyse belge e-Arşiv fatura olarak düzenlenir. Vergi mükellefi bir alıcıya (kurumsal müşteri, toptancı, atölye) kesiliyorsa ticari e-Fatura düzenlenir. Aynı satış, alıcının kim olduğuna göre iki farklı profille gider; bu mağazanın tercihi değil alıcının mükellefiyet durumunun sonucudur.
Faturada hangi istisna kodu yazılır?
Has altın bedelinin yazıldığı satırda altın faturası istisna kodu 805 kullanılır; dayanağı 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 23/e maddesindeki özel matrah düzenlemesidir. Bu satırın KDV oranı %0'dır. İşçilik ve kâr farkının yazıldığı ikinci satır genel oran olan %20 ile gider.
Taklasta (eski altın karşılığı satışta) fatura nasıl kesilir?
Taklas iki ayrı işlem sayılır. Müşteriden alınan eski altın, satıcı vergi mükellefi değilse gider pusulasıyla belgelenir (213 sayılı Vergi Usul Kanunu md. 234, 7 gün kuralı). Yeni satış ise kendi özel matrahıyla ayrıca faturalanır. İki işlemi tek belgede birleştirmek matrahı bozar.
İade edilen altında fatura nasıl düzeltilir?
Müşteri ürünü iade ettiğinde iade faturası düzenlenir ve KDV, iade matrahı üzerinden negatif kayıt olarak işlenir. Özel matrahlı bir satışın iadesinde, ilk satışta kullanılan has bedeli ve matrah ayrımı esas alınır; bu yüzden satışta kullanılan gram has fiyatının kayıtta durması önemlidir.
Özel matrah faturası elle hesaplanabilir mi?
Hesaplanabilir ama hata payı yüksektir. Gram has fiyatı gün içinde değiştiği için sabah hesaplanan matrah öğleden sonra geçerli olmaz; ayrıca her üründe milyem farklıdır. Sistem üzerinden hesaplandığında kullanılan fiyat ve saat kayıtta kalır ve sonradan kontrol edilebilir.
En sık yapılan fatura hatası nedir?
Satışın tamamını tek satırda %20 KDV ile faturalamak. Bu, has altın istisnasını hiç kullanmamak demektir: müşteriden fazla KDV tahsil edilir ve beyan da hatalı olur. İkinci sık hata, has bedelini faturadan tamamen çıkarmaktır — bedel ayrı satırda, KDV'si sıfır ve istisna koduyla görünmelidir.
Faturayı doğru matrahla kesin.
Kendi ürün kartlarınızla deneriz: has bedeli ne çıkıyor, matrah ne oluyor, belge nasıl görünüyor.
